<- Vorige: 2. Verloren in de klei                                             Volgende: 4. Avonturen met de Golf / lofzang op Chantal ->

Een maand lang verblijf ik in Kaapstad, als gast van het ‘Borderlands public arts project’. Hier zal ik af en toe mijn ervaringen delen.

IMG-20190317-WA0025

We zitten weer in de auto. Leila, Chase – een van Leila’s collega-organisatoren – en ik. Omdat het zo warm is zijn de raampjes helemaal opengedraaid, waardoor het achterste deel van de auto – waar ik zit – een brullend windgat is geworden. Ik wil eigenlijk vragen of ze iets dichter kunnen, maar ik ben nog slaperig en de wind waait de woorden uit mijn hoofd.
Chase draagt een klassiek grijs pak, glimmende zwarte schoenen en een rood met geel velours petje op zijn blauwe krullen. Ik heb voor de gelegenheid een nette rok aangetrokken, die net iets te strak om mijn middel zit. Leila heeft een Borderlands t-shirt aan, zodat er geen twijfel kan bestaan over welk project zij representeert.

Stipt op tijd komen we aan bij de City Hall, wat een wonder mag heten in deze uitgestrekte, verkeersdrukke stad. Vooraan in een enorme, prettig koele zaal staan een paar tafels opgesteld, waaraan al wat mensen zitten. We nemen plaats. Een vriendelijke vrouw zegt iets door een microfoon die het niet doet. Ze maakt onverstaanbare grappen en roept ons toe dat we vooral thee moeten pakken. Het ruikt alsof er een koelkast open staat met gekruide etensresten. Ik pak snel thee en kijk niet te lang naar de kippenpootjes, vette worsten en in bladerdeeg gefrituurde flappen. Het is nog geen elf uur ’s ochtends en mijn maag doet al een paar dagen raar.

Terug aan de tafel gaat er een presentielijst rond, waarop ik mijn naam maar niet zet. Een fotografe zet haar camera in elkaar en maakt selectief foto’s van de aanwezigen. Ik ben ook één van de targets. Ik probeer te kijken alsof ik geregeld op allerlei ceremonies prijzen en geld overhandigd krijg.  ‘Prachtige foto’s. En wie is toch die mysterieuze vrouw, waar is die van, ze staat ook niet op de lijst’.

‘En nu zal de gedeputeerde van Kaapstad enkele wijze woorden spreken.’
Een klein mannetje, ook in een grijs pak, komt naar voren.
(Nu volgt een zo getrouw mogelijke reconstructie)

‘Nou ja, wijze woorden…ik zal nog wel wat ouder moeten worden om over wijsheid te kunnen beschikken. Jullie zijn veel wijzer. Jullie hadden mij vast niet verwacht hier, zo’n babyface. Het is mijn stem die je hoort als er een gunstige of minder gunstige mededeling gedaan wordt aan de bewoners van Kaapstad op de radio. Had ik maar een mooiere stem. Ik werk ook pas twee maanden op dit departement en daarvoor heb ik drie maanden op een ander departement gewerkt.
Hallo, welkom op deze heuglijke dag, namens de gemeente Kaapstad. Wij zijn enorm vereerd om in totaal zestien miljoen Rand subsidiegeld aan jullie te kunnen uitreiken. Eigenlijk hadden we achttien miljoen tot onze beschikking, maar de aanvraagprocedure was ongelofelijk ingewikkeld. Daar kunnen jullie allemaal over meepraten. Er zijn heel veel mensen voor wie de procedure te ingewikkeld was, maar jullie is het wel gelukt. En daarom zijn jullie hier.’

De vriendelijke vrouw van in het begin wenkt met grote gebaren naar een man die ze net een grote kartonnen plaat in handen heeft geduwd, waardoor iedereen naar haar kijkt. De man begrijpt niet wat er van hem verwacht wordt.
‘Go up there!’ schreeuwt de vrouw.
Hij springt geschrokken op. Samen met de gedeputeerde houdt hij de plaat vast, die een cheque moet voorstellen.
‘And now you can all make pictures!’ roept de vrouw naar ons. ‘Grab your phones and clickerdyclick. Don’t be shy! Click, click!’
Met haar beide handen drukt ze allerlei denkbeeldige knoppen in. Iedereen doet wat ze zegt. De gulheid van de gemeente Kaapstad zal niet onopgemerkt blijven.

Dan worden één voor één de vertegenwoordigers van sociale initiatieven rond verslaving, veiligheid, sport, het tegengaan van criminaliteit, ontwikkeling van de jeugd, kunst en cultuur en nog meer naar voren geroepen om het ritueel van de cheque te herhalen. Maar dan zonder cheque. Hen wordt iets overhandigd dat de ene keer lijkt op een leeg vel papier en de andere keer op een bruine enveloppe. Ze moeten tussen de gedeputeerde en de andere man in staan en het lege papier/de enveloppe op de goede hoogte voor zich houden, zodat we alles goed kunnen zien. Misschien wil de gemeente er achteraf nog iets in photoshoppen? Als Leila en Chase terugkomen met het papier, zie ik dat het een contract is. Iedere pagina is ondertekend door zes gemeenteambtenaren.

Na de groepsfoto, waar ik me aan onttrokken heb door me als tweede fotograaf op te werpen,  en waarop iedereen van de voorheen vriendelijke vrouw, ‘CITYYYYY’, moet roepen, maken we ons uit de voeten. We voegen ons weer tussen de rijen auto’s. Ik merk dat ik mijn adem inhoud om de uitlaatgassen buiten te houden.
In de auto zegt Leila dat alle mensen die ze hier kende, horen bij instituten met een lange staat van dienst. Ik ben trots dat we er tussen zaten. Wel jammer dat Borderlands niet het volledige aangevraagde bedrag heeft gekregen, waardoor Leila en consorten zichzelf nauwelijks kunnen betalen. Zeker nu er twee miljoen over is. De wegen van de gemeente zijn ondoorgrondelijk.

We halen nog net het college dat Leila geeft aan de University of Capetown over ‘site specific theatre’. Ze heeft mij uitgenodigd om ook iets vertellen over interactie in mijn werk, wat ik best spannend vind, want ik heb geen idee van het gangbare discours. 15 studenten zitten al klaar in de ruimte als we binnenkomen. Eentje ligt met zijn hoofd op zijn armen te slapen, de rest is opvallend stil. Leila bespreekt geroutineerd een artikel met de nodige verduidelijkingen, grapjes en uitwijdingen over persoonlijke ervaringen. Zodra ik het woord krijg, staan de twee meest betrokken studenten zonder aarzelen op en verlaten de ruimte. Ik haper kort, maar weet me te herpakken. Chase, die tot nu toe onopvallend achterin heeft zitten luisteren, zoekt iets in zijn tas. Op de rij voor hem pakken twee studenten hun spullen in. Ik recht mijn rug. De twee studenten lopen weg. Chase ziet zijn kans schoon en glipt met een gerolde sigaret in zijn hand mee de deur uit. Ik kijk in lichte wanhoop naar Leila, die de exodus niet lijkt op te merken. Gelukkig blijft de rest van de studenten tot het einde zitten en we hebben een leuk gesprek over keuzevrijheid in participatietheater. Later vertelt Leila dat de weglopende studenten een college moesten halen aan de andere kant van de stad en altijd de laatste twintig minuten van haar lezing missen. Dat werpt een ander licht op de zaak. We rijden naar het dorp waar ik woon en eten een late lunch. Chase bestelt een porn star martini en een pasta met kippenlevertjes. We krijgen ons eten nog net voordat de stroom uitvalt.

emke geeft college
College geven.
Het lijkt alsof ik een computer verkoop, maar we luisteren naar een geluidsfragment.

<- Vorige: 2. Verloren in de klei                                            Volgende: 4. Avonturen met de Golf / lofzang op Chantal ->


Terug: Kaapstad blog, overzicht

 

EmkeIdema3. De ceremonie ter overhandiging van zestien miljoen